Gjarpërinjtë që ngjiten në pemë mund të ngrenë një pjesë të madhe të trupit në ajër pa rënë. Një studim i ri tregon se sekreti qëndron te një pozicion i veçantë në formë S-je dhe te mënyra se si ata përdorin muskujt e trupit për të ruajtur ekuilibrin.
Një gjarpër i gjatë dhe i hollë ngjitet në një pemë dhe, kur arrin pranë një dege tjetër, ngre një pjesë të madhe të trupit drejt qiellit.
Në pamje të parë, kjo duket e pamundur. Gjarpërinjtë nuk kanë këmbë, duar apo struktura të tjera që mund t’i përdorin për ta mbajtur trupin në pozicion vertikal.
Megjithatë, disa lloje gjarpërinjsh që jetojnë dhe ngjiten në pemë janë në gjendje ta bëjnë këtë.
Tani shkencëtarët kanë kuptuar më mirë se si e realizojnë këtë lëvizje.
Sekreti qëndron në mënyrën se si e përkulin trupin.
Një trup në formë S-je
Studiuesit filmuan katër gjarpërinj teksa ngjiteshin në një laborator, duke kaluar nga një mbështetëse në një tjetër.
Tre prej tyre ishin gjarpërinj kafe pemësh, ndërsa i katërti ishte një piton shkurresh.
Pamjet treguan një model të qartë.
Kur hapësira mes dy mbështetëseve bëhej më e madhe, gjarpërinjtë e kthenin trupin në një formë të ngjashme me shkronjën S.
Pjesa më e madhe e përkuljes ndodhte pranë vendit ku trupi mbështetej.
Mbi këtë përkulje, trupi i gjarprit bëhej pothuajse i drejtë, duke marrë pamjen e një shtylle të gjatë.
Kjo formë e ndihmon gjarprin të qëndrojë vertikalisht dhe e bën më të vështirë që graviteti ta rrëzojë.
Gjarpri nuk e forcon të gjithë trupin
Mund të mendohet se gjarpri duhet të shtrëngojë të gjithë trupin për të qëndruar në ajër.
Por studiuesit zbuluan se nuk ndodh kështu.
Gjarpërinjtë përqendrojnë përkuljen dhe aktivitetin e muskujve në një zonë relativisht të vogël pranë bazës së trupit.
Kjo i ndihmon të qëndrojnë të ngritur duke përdorur më pak energji.
Në vend që të bëjnë të gjithë trupin të ngurtë, ata krijojnë një kombinim mes një pjese të përkulur dhe një pjese të drejtë.
Shkencëtarët krijuan edhe një “gjarpër” virtual
Për të kuptuar më mirë forcat që veprojnë gjatë kësaj lëvizjeje, studiuesit përdorën modele kompjuterike.
Ata e përfaqësuan gjarprin si një strukturë elastike aktive, e cila mund të ndryshojë formën dhe të përdorë muskujt për të kontrolluar trupin.
Shkencëtarët testuan dy mënyra të ndryshme.
Në skenarin e parë, pjesë të ndryshme të trupit vepronin në mënyrë më të pavarur, duke reaguar ndaj kthesave pranë tyre.
Në skenarin e dytë, aktiviteti i muskujve koordinohej në të gjithë trupin.
Të dyja mënyrat prodhuan një formë të ngjashme me atë që studiuesit kishin parë te gjarpërinjtë realë.
Por modeli që kërkonte më pak energji ishte ai ku muskujt punonin së bashku në të gjithë trupin, edhe pse përkulja mbetej e përqendruar kryesisht pranë bazës.
Kjo i ka bërë studiuesit të dyshojnë se gjarpërinjtë përdorin pikërisht këtë strategji.
Të qëndrosh drejt është më e vështirë sesa të ngrihesh
Studimi tregoi edhe një tjetër detaj interesant.
Të ngrihesh vertikalisht është vetëm një pjesë e sfidës.
Për ta mbajtur atë pozicion, gjarpri duhet të përdorë më shumë energji.
Në pamjet e regjistruara nga studiuesit, gjarpërinjtë që ngriheshin më lart lëkundeshin pak nga njëra anë në tjetrën.
Kjo sugjeron se ata aktivizonin vazhdimisht muskujt për të ruajtur ekuilibrin dhe për të mos rënë.
