Prokurori i Caltanissettës, Salvatore De Luca, ka mbrojtur hetimet që institucioni i tij po zhvillon për atentatet mafioze të vitit 1992, duke kundërshtuar akuzat se prokuroria po shpërdoron burimet publike dhe po ndjek hipoteza të pambështetura në prova.
Në një intervistë për gazetarin Salvo Palazzolo të së përditshmes italiane la Repubblica, De Luca shpjegon se prokuroria synon të hedhë dritë mbi aspektet që drejtësia italiane nuk ka arritur t’i sqarojë plotësisht, edhe pas më shumë se tri dekadash.
Prokurori thotë se i kishte parashikuar kritikat ndaj punës së tij. Ai thekson se grupi i posaçëm që heton masakrat mafioze përbëhet nga magjistratë me formime dhe këndvështrime të ndryshme, të cilët punojnë pa u nisur nga përfundime të paracaktuara.
Sipas De Lucës, hetimet nuk synojnë të zëvendësojnë të vërtetat e konfirmuara nga gjykatat, por të shqyrtojnë elemente të tjera që mund të ndihmojnë në rindërtimin e plotë të ngjarjeve.
Kritikat ndaj hetimeve dhe përgjigjja e prokurorit
De Luca shprehet se gjatë hetimeve mbi lidhjet ndërmjet mafias dhe kontratave publike, kritikët e kanë akuzuar se ka kërkuar të vërtetën jashtë rregullave procedurale. Disa prej tyre, sipas tij, e kanë cilësuar procesin si të ngjashëm me një proces kafkian dhe kanë ngritur shqetësime për përdorimin e burimeve të drejtësisë.
Prokurori kundërshton idenë se kërkimi i së vërtetës për atentatet e vitit 1992 përbën shpërdorim të burimeve publike.
Ai këmbëngul se detyra e prokurorisë është të verifikojë faktet, edhe kur hetimet kërkojnë kohë dhe përballen me kundërshtime. Në këtë kuadër, De Luca e konsideron të nevojshme që drejtësia të shqyrtojë edhe elementet që nuk kanë marrë vëmendjen e duhur në hetimet e mëparshme.
57 ditët e fundit të Paolo Borsellinos, në qendër të hetimeve
Një nga deklaratat më të rëndësishme të intervistës lidhet me periudhën ndërmjet atentatit të Capacit, më 23 maj 1992, ku mafia vrau Giovanni Falconen, dhe atentatit të Via D’Amelios, më 19 korrik të po atij viti, ku humbi jetën Paolo Borsellino.
I pyetur për çështjen më të rëndësishme që kërkon të sqarojë, De Luca identifikon pikërisht rrethanat në të cilat Borsellino punoi gjatë 57 ditëve të fundit të jetës.
Kjo periudhë ka rëndësi të veçantë për hetuesit, sepse Borsellino vazhdoi aktivitetin e tij profesional pas vrasjes së Falcones, në një kohë kur Cosa Nostra kishte nisur një ofensivë kundër përfaqësuesve të drejtësisë italiane.
Hetimet synojnë të rindërtojnë mjedisin institucional dhe hetimor në të cilin veproi Borsellino, si dhe të verifikojnë nëse çështjet me të cilat merrej mund të ndihmojnë në shpjegimin e motiveve të atentatit.
Përplasja me Nello Rossin dhe profesor Giovanni Fiandaca
Në intervistë, De Luca u përgjigjet drejtpërdrejt edhe kritikave të ish-magjistratit Nello Rossi dhe profesorit të së drejtës penale Giovanni Fiandaca.
Të dy kishin ngritur shqetësime për mënyrën se si prokuroria kishte trajtuar magjistratët Gioacchino Natoli dhe Giuseppe Pignatone në kuadër të procedimit për çështjen e njohur si Mafia e Appalti, që lidhet me ndërthurjen e interesave mafioze dhe kontratave publike.
Sipas De Lucës, kritikët ishin përqendruar te pasojat psikologjike që procedimi mund t’u kishte shkaktuar dy magjistratëve, por kishin lënë jashtë vëmendjes një person tjetër nën hetim, gjeneralin Screpanti.
Prokurori e cilëson këtë një mangësi të rëndësishme në argumentimin e tyre, megjithëse shprehet se beson që ajo ka ndodhur në mirëbesim.
Ai vëren se ky qëndrim i ka ekspozuar kritikët ndaj kundërshtimeve publike: Rossi është akuzuar për një mbrojtje të vonuar dhe korporative të kolegëve, ndërsa Fiandaca për një qëndrim që ngjan me mbrojtjen juridike vetëm të dy magjistratëve.
De Luca i paraqet këto si kritika që janë ngritur ndaj tyre, jo si përfundime të një vendimi gjyqësor.
Përgjimet mes Natolit dhe Scarpinatos: Pse iu dërguan Komisionit Antimafia?
Një tjetër çështje që trajton De Luca lidhet me vendimin e prokurorisë për t’i përcjellë Komisionit Parlamentar Antimafia përgjimet e bisedave ndërmjet Gioacchino Natolit dhe Roberto Scarpinatos, ish-magjistrat dhe aktualisht senator.
Sipas prokurorit, këto biseda kishin rëndësi për vlerësimin penal të çështjes, një qëndrim që, siç thotë ai, më pas e konfirmoi edhe gjyqtari.
De Luca shpjegon se prokuroria i konsideroi bisedat e përgjuara si një faktor që mund të kishte ndikuar në autenticitetin dhe besueshmërinë e deklarimeve të Natolit.
Kjo është arsyeja që ai jep për përcjelljen e materialeve te Komisioni Antimafia.
Deklarata nuk nënkupton se një gjykatë ka provuar fajësinë e personave të përmendur. Ajo shpjegon vlerësimin e prokurorisë mbi rëndësinë e përgjimeve për hetimin.
Hetimet për kontratat publike dhe motivet e atentateve
Për të kuptuar më gjerë qëndrimin e De Lucës, rëndësi kanë edhe deklaratat e tij të mëparshme për dosjen Mafia e Appalti.
Në një dëgjesë para Komisionit Parlamentar Antimafia, më 20 tetor 2026, prokurori theksoi se hetimet mbi ndërthurjen e mafias me kontratat publike përbëjnë një nga shkaqet e mundshme që ndikuan në vendimmarrjen për atentatet e Capacit dhe Via D’Amelios.
Megjithatë, ai sqaroi se kjo nuk përjashton motive apo përgjegjësi të tjera.
De Luca ka konfirmuar se prokuroria vijon të shqyrtojë disa drejtime hetimore, përfshirë zhdukjen e agjendës së kuqe të Borsellinos, lidhjet e mundshme me masonerinë dhe të ashtuquajturën pista nera, që lidhet me hipotezat për përfshirjen e qarqeve të ekstremit të djathtë.
Këto janë drejtime hetimore të hapura dhe nuk duhen paraqitur si përgjegjësi të provuara.
Në përfundim të qëndrimit të tij, De Luca kërkon që personat që kanë dijeni për rrethanat e pazbardhura të atentateve të bashkëpunojnë me drejtësinë.
Mesazhi i tij është se, pavarësisht kalimit të 34 viteve, prokuroria nuk duhet të heqë dorë nga verifikimi i fakteve që mund të ndihmojnë në sqarimin e plotë të ngjarjeve.
Për De Lucën, çështja nuk është vetëm identifikimi i autorëve mafiozë që ekzekutuan atentatet, por edhe rindërtimi i kontekstit në të cilin u morën vendimet që çuan në vrasjen e dy magjistratëve.








































