Propozimi është disi i paprecedentë. Presidenti i Koresë së Jugut, Lee Jae Myung, i ka kërkuar Koresë së Veriut bisedime për uljen e tensioneve për të parandaluar konfliktin dhe për të vazhduar bashkëjetesën pa tensione në gadishull. Për më tepër, Seuli ka shprehur nevojën për të transformuar armëpushimin që ngriu Luftën Koreane në vitin 1953 në një marrëveshje paqeje të përhershme, një hap i paprecedentë përpara që do të shëronte një nga plagët e fundit që datojnë që nga Lufta e Ftohtë. Disa ditë më parë, gjatë një fjalimi që shënonte përvjetorin e çlirimit të Koresë nga sundimi kolonial japonez, Lee deklaroi se të dy Koretë duhet të ulen për të diskutuar mundësinë e bashkëjetesës paqësore. Vetë Lee shpjegoi se Koreja e Jugut do të miratojë masa parandaluese dhe të qëndrueshme që synojnë krijimin e një sërë mekanizmash mbrojtës për të përmbajtur çdo përshkallëzim të mundshëm.
Ky apel, ndër të tjera, pasqyron kryesisht angazhimin e bërë vitin e kaluar nga qeveria e Koresë së Jugut: të respektojë sistemin politik të Koresë së Veriut dhe të rifillojë dialogun me Phenianin. Problemi, të paktën në kohën e shkrimit të këtij dokumenti, përkon me qëllimet e Koresë së Veriut, e cila duket se nuk është e gatshme të bëjë kompromis, e lëre më kompromise që do të kufizonin programin e saj bërthamor, të cilin Kim Jong Un e ka etiketuar të paprekshëm. Marrëdhëniet midis dy Koreve mbeten të ngrira. Kim ka braktisur politikën e ribashkimit, e ka etiketuar Korenë e Jugut një shtet armiqësor dhe madje ka urdhëruar forcimin e mbrojtjes kufitare. Qeveria e Koresë së Veriut ka hedhur poshtë gjithashtu propozimet e Lee për dialog, ka kritikuar planin e Seulit për të ndërtuar nëndetëse me energji bërthamore dhe ka denoncuar ushtrimet e përbashkëta ushtarake midis Shteteve të Bashkuara dhe Koresë së Jugut, duke i quajtur ato provokime.
Propozimi i paqes i Lee-së dhe dyshimet e Kim-it
Plani i Lee-së përputhet ngushtë me atë të Trump-it, pavarësisht se ndjek qëllime të ndryshme. Ndërsa manjati dëshiron të mbahet mend si i vetmi kryetar shteti që ka zgjidhur enigmën koreane, si dhe si presidenti amerikan që ia doli të zbutë Kim-ët aty ku paraardhësit e tij kishin dështuar gjithmonë, udhëheqësi i Koresë së Jugut synon të ngrijë arsenalin bërthamor të Koresë së Veriut duke njohur statusin bërthamor të Phenianit, duke kënaqur kështu Phenianin dhe duke jetuar pa kërcënimin e konfliktit me fqinjin e tij.
Prandaj, nuk është rastësi që deklaratat e Lee-së u pasuan nga fjalë emblematike nga Trump. Presidenti i Shtëpisë së Bardhë njoftoi se Shtetet e Bashkuara do të “reduktojnë ndjeshëm” ushtrimet e përbashkëta ushtarake me Korenë e Jugut, duke përmendur “marrëdhënien e tij të shkëlqyer” me Kim. “Këto ushtrime jo vetëm që janë të kushtueshme, me pjesën më të madhe të kostos që paguhet nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, por ato dërgojnë një mesazh që është krejtësisht i papërshtatshëm dhe armiqësor”, shkroi Trump në Truth.
Këtu hyn në lojë rreziku i Donaldit, pasi ai e lidhi në mënyrë të qartë vendimin e tij për të reduktuar ushtrimet ushtarake me Seulin me refuzimin e Koresë së Jugut për të “na dhënë pak ndihmë” me Iranin. “Ne kemi 39,000 trupa atje që ju mbrojnë nga Kim Jong Un, fqinji juaj i afërt, dhe ju nuk do të na ndihmoni me një operacion shumë të thjeshtë ushtarak në Iran”, komentoi Trump.
Presidenti i Shtëpisë së Bardhë po i bën presion kështu Lee-t që qeveria e tij të hapë rrugën që SHBA-të të rifillojnë dialogun me Kimin. Presidenti i Koresë së Jugut, megjithatë, e mundi Trump-in duke folur për nevojën për t’i dhënë fund Luftës Koreane, një zgjidhje që mund të mos i pëlqejë Pentagonit dhe një pjese të mirë të establishmentit amerikan.
Loja e dyfishtë për paqen në Kore
Lojërat paralele të Trump dhe Lee në diplomacinë koreane po përballen me dy pengesa të rëndësishme. E para përfshin qarqet ushtarake amerikane dhe koreano-jugore. Pavarësisht fjalëve të Donald Trump, javën e kaluar udhëheqësit ushtarakë të të dy vendeve njoftuan stërvitjen vjetore Ulchi Freedom Shield, duke e bërë të qartë se ishte tepër vonë për t’i anuluar. Pengesa e dytë lidhet me Kim-in dhe qëndrimin e Koresë së Veriut, e cila nuk i beson më Shteteve të Bashkuara dhe i sheh stërvitjet ushtarake si provokime.
Megjithatë, mbetet e paqartë nëse Kim është realisht i interesuar për një marrëveshje, pasi pozita e tij ndërkombëtare është forcuar përmes lidhjeve me Kinën dhe Rusinë, duke e bërë më pak të varur nga një “shpëtim diplomatik” amerikan. Në këtë kuptim, mbetet e hapur pyetja nëse oferta e Trump është një hap real diplomatik apo thjesht një lojë politike pa garanci konkrete.
