Një përparim i rëndësishëm në luftën kundër kancerit vjen nga kompanitë farmaceutike Moderna dhe Merck, të cilat kanë njoftuar rezultate premtuese nga një provë klinike e fazës së tretë për një vaksinë të personalizuar kundër melanomës.
Sipas të dhënave të studimit, kombinimi i vaksinës eksperimentale të bazuar në teknologjinë mRNA me imunoterapinë Keytruda uli me 42% rrezikun relativ të rikthimit të sëmundjes ose vdekjes, si dhe me 38% rrezikun relativ të shfaqjes së metastazave të largëta ose vdekjes. Studimi përfshiu 1,137 pacientë me melanomë me rrezik të lartë, të cilëve u ishte hequr tumori me ndërhyrje kirurgjikale.
Vaksina eksperimentale, e njohur si intismeran autogene, përdor teknologjinë e ARN-së mesazherike (mRNA), të njëjtën teknologji mbi të cilën bazohen vaksinat kundër Covid-19 të Moderna-s. Megjithatë, në këtë rast, qëllimi nuk është luftimi i një virusi, por trajnimi i sistemit imunitar për të identifikuar dhe sulmuar qelizat kancerogjene.
Trajtimi krijohet posaçërisht për çdo pacient, pasi shkencëtarët analizojnë materialin gjenetik të tumorit të hequr me operacion dhe identifikojnë mutacionet që mund të nxisin një përgjigje të fortë imunitare. Bazuar në këto të dhëna, përgatitet një vaksinë që ndihmon organizmin të njohë karakteristikat specifike të tumorit dhe të luftojë qelizat kancerogjene që mund të kenë mbetur në trup.
Prova klinike e fazës së tretë, e quajtur INTerpath-001, krahasoi kombinimin e vaksinës së personalizuar me Keytruda-n, një imunoterapi e zhvilluar nga Merck, me përdorimin e vetëm të këtij ilaçi. Pas një periudhe mesatare ndjekjeje prej 24.6 muajsh, 82.2% e pacientëve që morën kombinimin ishin gjallë pa rikthim të sëmundjes pas dy vitesh, krahasuar me 70% të pacientëve që morën vetëm Keytruda. Këto rezultate tregojnë një përmirësim të rëndësishëm në kontrollin e sëmundjes, megjithëse nuk nënkuptojnë se vaksina garanton shërimin përfundimtar apo se ul me 42% vdekshmërinë e përgjithshme.
Të dhënat e detajuara të studimit pritet të prezantohen më 24 tetor në kongresin e Shoqatës Evropiane për Onkologji Mjekësore (ESMO), në Madrid. Kompanitë kishin njoftuar që në gusht se studimi kishte përmbushur objektivat kryesore, por pa publikuar në atë kohë rezultatet e plota.
Rëndësia e këtij trajtimi lidhet veçanërisht me pacientët me melanomë në stadet e avancuara, të cilët, edhe pas heqjes kirurgjikale të tumorit, përballen me rrezikun e rikthimit të kancerit në nyjet limfatike ose në organe të tjera, si mushkëritë, mëlçia, kockat dhe truri. Për këtë arsye, trajtimet ndihmëse pas operacionit janë një pjesë e rëndësishme e kujdesit ndaj këtyre pacientëve.
Një prej pacienteve që mori pjesë në studim është Beth Rizik, 59 vjeçe, e diagnostikuar në dhjetor 2023 me melanomë në stadin IIIC. Pas heqjes së tumorit, ajo iu bashkua provës klinike dhe përfundoi trajtimin në pranverën e kaluar.
Sot, ajo është rikthyer në jetën e përditshme dhe udhëton me bashkëshortin e saj. Rizik shpreson që kjo qasje e re të bëhet e disponueshme për më shumë pacientë dhe që kostoja të mos përbëjë pengesë për trajtimin.
Rezultatet e studimit konsiderohen një hap i rëndësishëm drejt zhvillimit të terapive të personalizuara kundër kancerit, të cilat synojnë të përshtaten me profilin gjenetik të tumorit të secilit pacient. Megjithatë, vaksina mbetet një trajtim eksperimental dhe disponueshmëria e saj për përdorim të gjerë do të varet nga vlerësimi i të dhënave dhe vendimet e autoriteteve rregullatore. Çmimi i trajtimit nuk është bërë ende publik.
