Qeveria po përgatit një riorganizim të rëndësishëm të institucioneve që administrojnë çështjet e pronës në Shqipëri. Përmes një projektligji të hedhur për konsultim publik, parashikohet shkrirja e Agjencisë Shtetërore të Kadastrës (ASHK) dhe Agjencisë së Trajtimit të Pronës (ATP), duke i bashkuar funksionet e tyre në një strukturë të re, e cila do të quhet Agjencia Shtetërore e Pronës (ASHP).
Nisma synon të ndryshojë mënyrën se si organizohet administrimi i pronave dhe trajtimi i çështjeve që lidhen me regjistrimin, dokumentacionin, legalizimet dhe kompensimin e pronarëve. Sipas projektligjit, procesi i riorganizimit do të shoqërohet me transferimin e përgjegjësive, dokumentacionit dhe procedurave që aktualisht janë nën administrimin e dy institucioneve.
ASHP, një strukturë e re për administrimin e pronave
Me krijimin e ASHP-së, një pjesë e konsiderueshme e kompetencave që sot janë të shpërndara mes ASHK-së dhe ATP-së do të përqendrohen në një institucion të vetëm.
Projektligji përcakton edhe mënyrën e drejtimit të agjencisë së re. Sipas draftit, drejtori i Përgjithshëm i ASHP-së do të emërohet dhe shkarkohet nga kryeministri.
Kjo pikë e projektligjit mund të sjellë diskutime gjatë procesit të konsultimit publik, për shkak të rolit që do të ketë drejtuesi i institucionit të ri në administrimin e një fushe me rëndësi të drejtpërdrejtë për qytetarët dhe pronën publike e private.
Gjobat për vonesat dhe humbjen e dokumenteve Një nga ndryshimet e parashikuara në draft lidhet me përgjegjësinë e punonjësve të administratës.
Projektligji parashikon masa ndëshkuese financiare për punonjësit që shkaktojnë vonesa në trajtimin e dosjeve ose që humbin dokumentacionin administrativ. Gjobat e parashikuara shkojnë nga 5 mijë deri në 500 mijë lekë, në varësi të shkeljes.
Qëllimi i kësaj mase është forcimi i përgjegjshmërisë administrative dhe shmangia e zvarritjeve në procedurat që lidhen me pronat.
Korrigjimet e hartave kadastrale pa pagesë Një tjetër element i projektligjit lidhet me korrigjimin e të dhënave dhe deformimeve në hartat kadastrale.
Sipas parashikimeve të bëra publike, në raste të caktuara korrigjimet do të kryhen pa pagesë për qytetarët. Kjo synon të lehtësojë procedurat për pronarët që përballen me pasaktësi në dokumentacionin kadastral.
Çështjet e hartave, mbivendosjeve të pronave dhe mospërputhjeve mes dokumentacionit dhe gjendjes faktike kanë qenë prej vitesh një nga problematikat më të ndërlikuara në administrimin e pronave në vend.
Çfarë ndodh me dosjet e ish-pronarëve dhe legalizimet?
Riorganizimi institucional pritet të prekë edhe mijëra dosje që aktualisht janë në proces shqyrtimi pranë ASHK-së dhe ATP-së.
Në këtë kategori përfshihen procedurat që lidhen me kompensimin e ish-pronarëve, legalizimet, regjistrimin e pasurive dhe çështje të tjera të administrimit të pronës.
Sipas projektligjit, shkrirja e dy institucioneve dhe krijimi i strukturës së re duhet të realizohet brenda gjashtë muajve nga hyrja në fuqi e ligjit.
Në këtë periudhë pritet të përcaktohet edhe mënyra se si do të transferohen dosjet, përgjegjësitë dhe personeli nga strukturat ekzistuese te agjencia e re.
Valdrin Pjetri, emri që përflitet për drejtimin
Paralelisht me projektin për riorganizimin institucional, në skenën politike po qarkullojnë edhe emra për drejtimin e Agjencisë së re Shtetërore të Pronës.
Një prej emrave të përfolur është Valdrin Pjetri, i cili sipas burimeve të cituara në raportime mund të jetë kandidat për drejtimin e strukturës së re.
Megjithatë, deri në këtë fazë nuk ka një konfirmim zyrtar për emërimin e Pjetrit në këtë detyrë. Vendimi përfundimtar do të merret pas përfundimit të procedurave të parashikuara për krijimin dhe funksionimin e ASHP-së.
Pse po ndryshon struktura e administrimit të pronave?
Riorganizimi vjen në një kohë kur administrimi i pronave vijon të jetë një prej çështjeve më të debatueshme në Shqipëri. Problemet me regjistrimin e pasurive, dokumentacionin e vjetër, mbivendosjet, proceset e legalizimit dhe kompensimin e ish-pronarëve kanë krijuar prej vitesh një numër të madh ankesash dhe procesesh administrative e gjyqësore.
Qeveria synon që përmes bashkimit të dy institucioneve të krijojë një strukturë më të centralizuar dhe të unifikojë procedurat.
Nga ana tjetër, mbetet për t’u parë nëse riorganizimi do të sjellë një përshpejtim real të procedurave dhe zgjidhje për dosjet e mbartura, apo nëse kalimi nga dy institucione në një strukturë të re do të shoqërohet fillimisht me një periudhë të re tranzicioni administrativ.
Projektligji vijon të jetë në proces konsultimi dhe pritet të kalojë në fazat e mëtejshme të shqyrtimit institucional përpara se të miratohet përfundimisht.
