129 vdekje të parakohshme për çdo 100 mijë banorë. Ky është bilanci i lidhur me ekspozimin ndaj ndotjes nga grimcat e imëta PM2.5 në Shqipëri, sipas të dhënave më të fundit të Eurostat për vitin 2023. Me këtë nivel, vendi ynë renditet i katërti në Europë për ndikimin shëndetësor të ndotjes së ajrit, pas Maqedonisë së Veriut, Bosnjë-Hercegovinës dhe Serbisë.
Shifra është tre herë më e lartë se mesatarja e Bashkimit Europian, e cila është 41 vdekje të parakohshme për çdo 100 mijë banorë.
Grimcat PM2.5 janë ndër ndotësit më të rrezikshëm të ajrit, pasi, për shkak të përmasave shumë të vogla, depërtojnë thellë në mushkëri dhe lidhen me sëmundje të zemrës, probleme të frymëmarrjes dhe rritje të rrezikut për vdekje të parakohshme.
Burimet kryesore të tyre lidhen me ngrohjen e banesave, transportin, aktivitetet industriale, përdorimin e karburanteve me cilësi të dobët dhe djegien e mbetjeve.
Të dhënat tregojnë se Ballkani vazhdon të mbajë barrën më të rëndë të ndotjes së ajrit në Europë, ndërsa vendet nordike kanë nivelet më të ulëta. Pavarësisht përmirësimit në shumë vende të Bashkimit Europian, diferencat mes rajoneve mbeten të mëdha, duke e kthyer cilësinë e ajrit në një sfidë të rëndësishme shëndetësore edhe për Shqipërinë.
